Helft van de artsen wel eens afgewezen door patiënt

Bijna de helft van de artsen in Nederland is wel eens afgewezen door een patiënt. Bij 2% van de artsen gebeurt dat zelfs ‘geregeld’. Dat blijkt uit een enquête van het vakblad Medisch Contact onder 1100 artsen.

In de meeste gevallen gaat het om islamitische vrouwen die niet door mannelijke artsen willen worden behandeld, (autochtone én allochtone) mannen die zich afwijzend opstellen tegenover jonge vrouwelijke artsen en patiënten die bezwaar maken tegen behandeling door een arts die er ‘buitenlands’ uitziet.

Vooral bij gynaecologische consulten komen weigeringen nogal eens voor. Relatief vaak wijzen islamitische vrouwen een mannelijke gynaecoloog af. Maar ook autochtone vrouwen geven wel eens aan liever niet door een mannelijke gynaecoloog te worden onderzocht.

Ongeveer 10% van de deelnemende artsen aan de enquête werd laatdunkend behandeld door de patiënt. In relatief veel gevallen ging het om jongere, vrouwelijke artsen die te maken kregen met zowel autochtone als allochtone mannelijke patiënten die lieten weten geen vertrouwen te hebben in de deskundigheid van de arts.

Sommige patiënten denken dat een jonge vrouwelijke arts nog student is en twijfelen openlijk aan haar diagnose. Soms wordt de arts laatdunkend bejegend door een familielid van een patiënt, zoals in de situatie waarin een ouder zegt dat haar dochter toch niet geholpen kan worden door ‘zo’n jong doktertje’.

Aan het onderzoek hebben weinig allochtone artsen deelgenomen, maar degenen die de vragenlijst wel invulden beschreven toch enkele incidenten waarbij de vermeende afkomst of het moslim- of joods-zijn van de arts aanleiding was om behandeling te weigeren, zich laatdunkend op te stellen of de arts te beledigen. Een arts beschreef een situatie waarin een patiënt zei niet te willen worden behandeld door een ‘bruine’.

De artsen werd ook gevraagd hoe zij reageren als de patiënt zich afwijzend opstelt. De artsen konden in de vragenlijst een aantal mogelijke antwoorden aankruisen. De meeste artsen (28%) zeiden de patiënt door te verwijzen naar een ander of stelden de patiënt voor een keuze: acceptatie van de arts of een andere arts zoeken (25%).

Beduidend minder artsen (14%) maakten de patiënt duidelijk dat zij niet van de afwijzende houding waren gediend en 11% van de artsen zei er niets over. Vooral vrouwelijke artsen blijken vaker dan mannelijke artsen niets te zeggen tegen de patiënt.

Voor meer details en persoonlijke anekdotes, zie het artikel in Medisch Contact.

Lees ook:Moslima mag man als arts weigeren
Lees ook:‘Mannelijke arts mag niet geweigerd worden’
Lees ook:Vrouwelijke arts veel beter
Lees ook:‘Arts mag voorkeur mannelijke of vrouwelijke arts negeren’
Lees ook:Vrouwelijke artsen nemen roer over